Minggu, 02 Agustus 2015

Bubuy Bulan



Bubuy bulan-Bubuy bulan sangrai béntang
Panon poé-panon poé disasaté
Unggal bulan-unggal bulan abdi téang
Unggal poé-unggal poé ogé hadé

Situ Ciburuy laukna hésé dipancing
Nyérédét haté ningali ngeplak caina
Tuh, itu saha nu ngalangkung unggal énjing
Nyérédét haté ningali sorot socana

Amanat Galunggung



Manjing kana waktuna
Ninggang kana mangsana
Muru maluru béh ditu
Nungtik nyungsi nu kamari
Hudang pikeun tandang nu kiwari
Ngundeur meureun ngala sugan
...
Hana nguni hana mangké
Tan hana nguni tan hana mangké
Aya baheula, aya ayeuna
Moal aya ayeuna mun euweuh baheula
.. ..
Aya Indung, aya bapa
Indung nu ngandung
Bapa nu ngayuga
Aya Indung, aya surga
Aya bapa aya dunya

Du’a Indung jadi jimat
Jampe bapa jadi ubar
Pikeun lengkah
Pikeun tandang
Ngadeugkeun ajén Kisunda

Laku lampah nu utama
Nyebarkeun asih kasasama
Tingkah polah sing merenah
Sangkan panggih kamulyaan
Kajembaran
Kawaluyaan
Karahayuan

Congkrang kujang ngajirim nonoman
Nu gedé wawanéna
Panceg dina galur
Salawasna akur jeung dulur
Panceg dina galur
Babarengan ngajaga lembur
Panceg dina galur
Moal ingkah najan awak lebur

Munut ridho Gusti
Ngalap berkah Gusti nu Maha suci
Munut ridho Gusti
Ngalap berkah Gusti Sang Hyang widhi
Bral geura miang

Tandang makalangan
Nanjeurkeun kabeneran
Ngawangikeun bumi Pasundan
Sok geura hudang

Tandang makalangan
Sanghareupan musuh
Najan palastra nepi kabinasa
Sakabeh nu gumelar didunya
Bakal panggih jeung ajalna
Ngan nu mangpaat pikeun sasama
Anu bakal abadi

Ngarana ditulis dina prasasti kahirupan
Laku lampahna turuteun pikeun anak incu
Kujang nu nyurup kana raga
Anu nyieup kana wanda
Ngajirim jadi nonoman sunda
Sinatria ti Tanah Pasundan
Nanjeurkeun bebeneran jeung kaadilan
Teu keuna ku owah gingsir
Teu kasilih ku junti
Ganjaran nu belapati, satria santosa iman,
Sinatria pilih tanding Lalaki lalanang Jagat

~Naskah Amanat Galunggung, Rakeyan Darmasiksa, Raja Sunda ( 1175 M -1297 M )~

Senin, 27 Juli 2015

Sumedang Kota Kamelang

Sungkan miang paturay kudu paanggang
Kota Sumedang muntangan kadeudeuh melang
Surem teuteup ka hareup ku cipanon ngembeng
Naha Enung sumoreang
Pan miang mungkas adegan

Duh Tampomas ulah was-was
Piraku rék ngudar jangji
Ka konci ku Palasari
Keur Sumedang urang tandang
Ka Ibu Pertiwi yu urang ngabakti

Kerajaan-Kerajaan Bawahan Kerajaan Salakanagara

KerajaanKerajaan ini pada awalnya merupakan kerajaan bawahan dari Salakanagara, namun setelah pamor Salakanagara menurun, maka Kerajaan Tarumanegara menguasasi Salakanagara dan menjadikan bawahanya termasuk juga kerajaan-kerajaan bawahan Salakanagara. Berikut Kerajaan-Kerajaan Bawahan dari Kerajaan Salakanagara:

1. Kerajaan Hujung Kulon
 
Kerajaan Hujung Kulon adalah sebuah kerajaan bercorak Hindu yang berkedudukan di Ujung Kulon, Pandeglang Banten. Berdiri sekitar abad 2 M dengan wilayah kekuasaan sekitar Kabupaten Pandeglang sekarang. Kerajaan Hujung Kulon merupakan kerajaan kecil bawahan dari Kerajaan Salakanagara. Pada tahun 368 M pamor Salakanagara menurun, akibatnya Kerajaan Salakanagara dan Kerajaan Hujung Kulon menjadi bawahan Kerajaan Tarumanegara. Dari buku Sejarah Jawa Barat (Yuganing Rajakawasa) karya Drs. Yoseph Iskandar, bahwa raja daerah Kerajaan Hujung Kulon yang pertama adalah Senapati Bahadura Harigana Jayasakti, adiknya Dewawarman I. Sementara adik dari Dewawarman yang seorang lagi, yaitu Sweta Liman Sakti diangkat menjadi raja daerah Tanjung Kidul dengan ibu Kotanya Aghrabintapura. Tidak diketahui banyak mengenai kerajaan Hujung Kulon ini.


2. Kerajaan Tanjung Kidul
 


Kerajaan Tanjung Kidul adalah sebuah Kerajaan bercorak hindu yang didirikan di Selatan Kabupaten Cianjur sekarang. Nama Ibukota nya adalah Aghrabintapura. Namun seringkali nama ibu kota ini menjadi sebutan nama kerajaannya. Rajanya ialah Swetalimansakti adik dari Senapati  bahadura dan Dewawarman I. Seperti halnya Kerajaan Hujung Kulon, kerajaan ini menjadi bawahan Kerajaan Tarumanegara setelah pamor Indraprahasta menurun.



3. Kerajaan Nusa Api

Kerajaan Nusa Api merupakan kerajaan kuno yang terletak di Kaki Gunung Krakatau. Peninggalan kerajaan ini mungkin sudah musnah karena letusan besar Krakatau pada tahun 1882.

4. Kerajaan Nusa Mandala

Kerajaan ini merupakan sebuah kerajaan hindu yang berkedudukan di Pulau Sangeang. Tidak jelas mengenai asal-usul kerajaan ini.

Rajah Galunggung


Balumbung Agung rahayu 
Ruminjing manjing walagri
Balumbung Agung rahayu 
Ruminjing manjing walagri ...

Bray caang bray narawangan
Wangi diri sanubari
Gorejag  sarengkang-ringkang 
Rancagé haté awaking...

Ngembatkeun jalan laratan katampian geusan mandi
Ka leuwi sipatahunan leuwi nu ngaruncang diri-diri anu sakiwari
Rék muruh lulurung tujuh ngaliwat kapajajar bongan hayang pulang anting
Padungdengan-padungdengan jeung usikna pangancikan
Hung Ahung...

Turun ti gunung gumuruh kahujanan,,, Kuma ati ....
Nyamoyan di pamoyanan papanggih jeung urang dawih
Anu keur mener ngarajah madep ka Dayeuh ka Wangi
Hung Ahung...

Rajah Kandangwesi


Rep sirep napa dita ngabumi puseur pangawasa
Netepkeun titah sajati rahayu na ti Hyang Widi (Alloh SWT)
Seja ngalabu ngawatan netés waris Nini Aki
Mipit kanu nunggu leuit nu keur nyipuh dina leuwi
Nyumput buni dinu caang ...

Sumeja tanghi naratas wanci dina hirup jeung huripna
Ilang napsu hudang rasa usik jati para abdi
Nya bukti nyatria pawesti
Tina asal kuring jeung kurungna katut kandang jeung eusina ...

Medal kidung kendang wesi nabeuh tembang ngabuih rajah
Rajah du’a sanubari hibarna rumuhun suci
Nyaksi diri pagancikan geusan usik mesék diri
Tés putih mulya badan wawayangan gusti rosul

Sasadu kapara Karuhun neda wurug
Neda tangtayungan ti Gusti dzat nu Maha Pasti (Alloh SWT)
Para Nabi nu Linuhung
Muhammad jungjunan Agung
Mapai tapak Siliwangi
Teleumna dihandeleum... sieum...

Heleut berang, heuleut peting lapucang labuh kapuhu
Kebo mulih pakandangan carita diguar keur netés ciri pangbalikan
Nebar seungit wawangian temrésna pangeuing éling
Bis wiwitan
Lah lekasan
Lah pangawé manusa suci
Lah pangawé manusa selah
Anu sah sahadatna
Sampuraning... sampuraning... iman suci, amin yarobal alamin ...